پایان نامه با موضوع رفتار انسان، انواع ارتباطات، علم ارتباطات، سلسله مراتب

تأثیر بیشتری در زندگی انسان ها داشته باشد، اهمیت و اعتبار فرستنده پیام بیشتر خواهد بود. (فرهنگی، 1382، 341) تقریبا تمام انتخاب ها در روابط میان فردی دست کم در یک قسمت به این نکته وابسته است که آیا به گفته و رفتار طرف مقابل خود اعتماد داریم و برای آن اعتباری قائل هستیم یا خیر. برای اینکه بتوانیم با دیگران ارتباط بهتری داشته باشیم اول باید بیاموزیم که چگونه خویشتن را بشناسیم و به توانایی های خود واقف باشیم. بازشناسی خود از نظر سلامت نیز حائز اهمیت است و می تواند به نوبه خود در توان ارتباطی ما با دیگران تأثیر بسزایی بگذارد. پژوهشگران روانشناسی بر این باورند که بازشناسی خود از بسیاری جهات کلید اساسی رفتارها و موفقیت های اجتماعی و گروهی است. (فرهنگی، 1382،343)
به طور کلی دانش روابط انسانی روی موضوعاتی همچون روحیه، رهبری انگیزش، ارتباطات، تصمیم ‎گیری مشارکتی، سازمان های غیر رسمی، نیازها،‌ تشکیل گروه ها،‌ مدیریت دموکراتیک و بالاخره رفتار سازمانی تکیه و توجه دارد. (وایلز،1370، 92) “کیمبل وایلز” به مهارت در روابط انسانی معتقد است. این مهارت ها دارای ارزشی است که می تواند منشأ خدماتی شود.
هر جامعه ای به نیروی کار ماهر و متخصص نیاز دارد تا بتواند به اهداف خود جامه عمل بپوشاند. فلسفه وجودی هر سازمانی، ادامه خدمات مطلوب برای رسیدن به اهداف آن سازمان. این به علت تغییرهای عظیمی است که بر اثر پیشرفت صنعت و تکنیک پیش آمده و جامعه در حال پویایی مداوم می باشد، پس هر سازمان،‌ همگام با جامعه متحول باید پیش برود،‌ با پذیرش این فرض که سازمان ها همواره تحت تأثیر تغییرهای مختلف فرهنگی و علمی و تکنولوژی جامعه و همچنین همسویی با جوامع در حال تحول دیگر هستند، در اینجا ضرورت نیروی کارآزموده و آشنا به مهارت های ارتباطی محرز شود.
در نظریه سرمایه انسانی فرض بر این امر است که، آموزش، توانایی افراد را ارتقاء می بخشد به طوری که بر میزان بهره وری آنان در تولید افزوده خواهد شد و بر این اساس افراد با آموزش بیشتر قابلیت بیشتری در خلق کالا و خدمات دارند. (میاچام، 2001، 263)
پس موفقیت و شکست سازمانی بستگی به عوامل تشکیل دهنده آن دارد و در تعریف سازمان گفته شده: “سازمان ترکیبی از افراد معینی است که دارای وظایف مشخصی هستند و این وظایف بستگی به حرفه و نوع تخصص و مهارت آنها دارد که برای رسیدن به هدف مشترک لازم است”. (کاظمی، 1370، 4)
درک جامع از سازمان نیز تا حدود زیادی بازتاب توانمندی افراد کارآمد آن می باشد که با استفاده از آن افراد کارآمد و همچنین آرایش صحیح دیگر منابع و امکانات برای نیل به هدف استفاده کنند.
انسان مهم?ترین سرمایه سازمان است. چنانچه عامل انسانی را از سازمان حذف کنیم، آنچه باقی می?ماند فقط ماشین آلات، ساختمان ها، ابزار و غیره است و این انسان هوشمند است که به آن روح دمیده، پس انسان بزرگترین سرمایه سازمان است. (کاظمی، 1370، 14)
در قلب واحدهای هر سازمانی، نه تنها باید انتقال دانش جدید صورت گیرد، بلکه موجبات نوسازی و بازسازی انگیزش را فراهم آورد. به طوری که خود بعد از بازگشت، توان بالقوه خویش را در حدی گسترده وسعت بخشد. (ساروخانی، 1375، 12)
اما پیچیدگی رفتار انسان ها و تأثیر پذیری آنها از عوامل و متغیرهای متعدد، گاهی روابط را با مشکل مواجه می سازد. خصوصاً اینکه اگر اداره مناسبات انسانی، بدون در نظر گرفتن یافته های علمی و تحقیقات تجربی باشد نمی توان منتظر رسیدن به انتظارات معتدل بود. (دانش فرد، 1384،7)
روابط ناآگاهانه رفتارهای غیرقابل پیش بینی ایجاد می نماید که ممکن است در راستای اهداف تعیین شده نباشد و منجر به اتلاف منابع و دریافت نتیجه منفی باشد. بنابراین بسیاری از سازمان ها بر آموزش روابط انسانی و استفاده از تجربیات و تحقیقات علمی تأکید دارند و بر اصلاح روابط انسانی سازمان همت می گمارند. (همان، 1384، 7)
2-1-18- ویژگی های ارتباطات به عنوان رفتار انسانی
ویژگی های ارتباطات به عنوان رفتار انسانی را می توان در موارد ذیل خلاصه کرد: ارتباطات مستلزم دو یا چند فرد است. ارتباطات یک فراگرد است. ارتباط یک دانش اثرپذیر است. ارتباط نمادین است و در نهایت باید گفت که ارتباط هدفمند است.
2-1-19- اصول ارتباطات
اصول ارتباطات را می توان شامل کلیه حرکات و تکنیک هایی دانست که افراد باید در استقرار یک سیستم ارتباطی سالم و موثر برای رسیدن به کارایی مطلوب به کار گیرند. مهمترین اصول ارتباطات را می توان در موارد زیر خلاصه کرد:

مطلب مرتبط با این موضوع :  منابع پایان نامه با موضوعخارج از خانه

الف- اصل تکنیک
استقرار ارتباط مطلوب در سازمان بین واحدها و افراد در سطوح و سلسله مراتب سازمانی، بستگی به توجه کامل به اعمال پاره ای از مسائل تکنیکی به شرح زیر دارد:
– فرستنده باید کاملا از موضوع پیام آگاهی داشته باشد.
– فرستنده باید اطلاعاتی که از طرف مقابل پیام انتظار دارد، به او بدهد.
– فرستنده باید از کانال های سازمانی برای انتقال و ارسال پیام استفاده کند.
– فرستنده باید نوع زبان، علامات و اشاره های متداول بین گروه های مختلف در سازمان را بشناسد و به گونه مناسب و منطقی اطلاع رسانی کند.
– فرستنده باید فقط اطلاعات راجع به وظایف در نظر گرفته شده را به گیرنده بدهد و نه بیشتر. (بهرام زاده، 1383: 12)
– فرستنده باید اطلاعات ضروری را از غیر ضروری تشخیص بدهد.
– فرستنده باید لحظه هایی که ترمیم اطلاعات ضروری است را شناخته و بداند که چگونه قبل از اینکه مقاومت در کارکنان
ایجاد شود، اطلاعات تکمیل کننده پیام اولیه را فورا منتقل کند.
ب- اصل سادگی
فرستنده باید با انتخاب ساده ترین پیام از اطاله کلام و اتلاف وقت جلوگیری کند.
ج- اصل توجه
توجه کامل به پیامی که قرار است دریافت شود، نهایت ضرورت را در تعاملات بین افراد دارد.
د- اصل صداقت
با توجه به اینکه هدف نهایی ارتباطات تحقق اهداف سازمانی است، باید سعی کرد که پیام و اطلاعاتی که به گیرنده منتقل می شود در حد امکان دارای حداکثر حسن نیت باشد تا بیشترین تأثیر را به طرف مقابل داشته باشد. این امر علاوه بر اینکه باعث ایجاد حالت موافق در دیگران می شود، زمینه استقرار انگیزه های مناسب را نیز در افراد فراهم می کند. (بهرام زاده، 1383: 13)
2-1-20- ارتباطات انسانی
شاید یکی از بهترین و ساده ترین تعریف در این خصوص، این باشد که ارتباطات انسانی، مطالعه و بررسی ارتباطات میان انسان هاست. درخصوص ارتباطات انسانی باید گفت که انسان اصلی ترین عنصر در برقراری ارتباطات انسانی است و اگر ویژگی های او شناخته نشود، امکان برقراری یک ارتباط صحیح و کارآمد امکان پذیر نخواهد بود. شاید یکی از بهترین راه های درک ارتباطات انسانی، شناخت کامل هر کدام از این دو واژه باشد.
ارتباطات در صفحات قبل توضیح داده شده است و در این قسمت به تعریف انسان پرداخته می شود. فرهنگ فارسی “معین” در مقابل واژه انسان آورده است: “جانواری از تیره نخستینیان از شاخه پستانداران، از گونه آدم ها که به سبب رشد کامل مغز از دیگر جانوان متمایز است و قدرت بیان افکار به وسیله تکلم و خط دارد و تنها جانواری است که به صورت ایستاده راه می رود.” (معین،1387: 169)
“آدمی، مردم، بشر، واژگانی است که فرهنگ فارسی “عمید” در مقابل واژه انسان آورده است.” (عمید، 1386: 207)
فرهنگ “معین” در مقابل واژه انسانیت نیز آورده است: “مردمی، انسان بودن.” (معین، 1387: 169) فرهنگ “عمید” در مقابل واژه انسانیت نیز آورده است که “مردمی، خوی آدمی، تربیت و ادب و عاطفه و اخلاق نیکو.” (عمید، 1386: 207)
2-1-21- انسان و ابعاد وجودی
شناخت ابعاد وجودی انسان بسیار گسترده و مشکل می باشد. تمامی ادیان، مکاتب و دانش بشری به انسان نگاه خاصی داشته اند و هر یک، انسان را طور خاصی معرفی کرده اند. علم روان شناسی ابعاد روحی و روانی انسان را مورد توجه خود قرار داده و شناختی از این منظر ارائه کرده است. علم جامعه شناسی انسان را در مجموعه انسانی و گروه مورد توجه قرار داده و ابعاد اجتماعی او را معرفی می کند.
علم عرفان و فلسفه به انسان از زاویه دامنه وجودی توجه نموده و مورد بحث قرار می دهد. ما در این مجال مختصر به انسان با توجه به ابعاد مورد نیاز در علم ارتباطات انسانی نگاه خواهیم کرد، که برگرفته از دیدگاه های علوم مختلف می باشد و به طور خلاصه برای انسان ابعاد ذیل در اولین قدم متصور است. (شاه محمدی 1390، 26)

مطلب مرتبط با این موضوع :  منبع پایان نامه دربارهدفاع مقدس، عناصر داستان، داستان جنگ

الف- بعد جسمانی و ظاهری
اولین بعدی که از انسان در نگاه اول برای هر کس مشخص می شود، بعد ظاهری و جسمانی اوست، این بعد حداقل شامل مواردی از قبیل جنس، سن، هیکل، زیبایی، جذابیت، پوشش ظاهری و… می شود، که در نوع برقراری ارتباط او با فرد مقابل بسیار موثر خواهد بود.
تحقیقات مختلف نشان داده است که جنسیت در برقراری ارتباط نقش بالایی دارد، مشاغلی مانند پرستاری، معلمی و… با بکارگیری جنسیت خاصی، اثرگذاری بیشتری خواهد داشت. به طور مثال، تحقیقات یکی از دانشگاه های جهان در بخش پرستاری نشان می دهد، معمولا پرستاران خانم در بخش کودکان مثمر ثمرتر از آقایان بوده اند. علاوه بر این، سن نیز می تواند در این خصوص کاملا اثرگذار بوده و ارتباط با کودک، نوجوان، جوان، میانسال و سالخورده قطعا متفاوت خواهد بود.
علاوه بر جنسیت و سن، می توان از هیکل (ریز اندامی و درشت بودن)، زیبایی و زشتی و جذابیت به عنوان عوامل موثر در نوع ارتباط انسان ها نام برد و توجه به تمامی موارد فوق الذکر در نوع ارتباط انسان ها تأثیر خواهند داشت. (شاه محمدی 1390، 27)
ب- بعد عقلانی و فکری
یکی از مهمترین مشکلات جوامع بشری در برقراری ارتباطات انسانی، عدم توجه به این بعد اساسی در انسان ها می باشد، که دامنه آن از خانواده تا سطوح عالی جامعه گسترده شده است. به عبارت دیگر، هرگاه در هر جامعه ای مردم تصور کنند، انسان های روبروی آنها، دارای حداقل فهم، شعور و درک می باشند، مراقب اعمال، گفتار و …. خود خواهند بود. البته در حال حاضر ما شاهد عدم توجه به این بعد مهم در روابط میان فردی می باشیم. کلمات، حرکات و رفتار ما بیانگر این مسئله است. به طور مثال: زمانی که به فرزندانمان می گوییم؛ بچه هستند، یا به راننده اداره می گوییم: راننده است؛ با بیان اینگونه کلمات عملا این بعد را، در آنها نادیده می گیریم. در حالی که با یک توجه دقیق، خواهیم دید که فرزندان ما دارای درک، شعور و فهم بسیار بالایی هستند و بسیاری از اعمال غلط، خطا و… را متوجه می شوند و اگر آنها را برای ما بازگو نمی کنند از حیا و درک بالای آنهاست که درعمل ما دقیقاً بر عکس آن را تصور می کنیم. هرگاه ما در برقراری ارتباط با انسان ها اینگونه بیندیشیم که فرد مقابل ما حداقل اندازه ما می فهمد، نوع ارتباط، رفتار و حرکات واقعاً تفاوت خواهد کرد. (همان 1390، 28)

ج- بعد روحی، روانی و اجتماعی
یکی دیگر از ابعاد مهم و اثرگذار در برقراری ارتباطات انسانی، بعد روحی، روانی و اجتماعی است، در این بعد مواردی از قبیل ارزش های انسانی، اعتقادات، آداب و رسوم انسان ها مو
رد توجه قرار می گیرند. به عبارت بهتر باید در هر نوع ارتباط موارد ذکر شده، مد نظر قرار گرفته شوند.
ارزش های انسانی مطرح شده شامل ارزش های اجتماعی، فرهنگی، خانوادگی، قومی، منطقه ای و… است که در هر شکل ارتباطی باید به آن توجه دقیق شود. به طور مثال ارزش های حاکم بر مناطق جنوب کشور با ارزشهای حاکم بر مردم سیستان و بلوچستان و… متفاوت است و عدم توجه به هر یک از آنها مشکلات اساسی در ارتباطات انسانی به وجود خواهد آورد. (همان 1390، 28)

مطلب مرتبط با این موضوع :  عملکرد سازمان، ارزیابی عملکرد، اندازه گیری عملکرد، رگرسیون

2-1-22- انواع ارتباطات انسانی
ارتباطات انسان با انسان به طور کلی به دو دسته ارتباطات کلامی و ارتباطات غیرکلامی تقسیم می شود. مجموع روابطی را که از طریق گفتن و گفتگو حاصل می شود، ارتباط کلامی می گویند. برای اینکه در شغل خود موفق شویم، باید از کلمات با دقت استفاده کنیم. هر کلمه؛ احساسات، عواطف خاص و عملکرد متفاوتی را در افراد برمی انگیزد. اگر کلمات در جا و مکان مناسب خود بکار برده شوند به سرعت برق بر جسم و روح افراد تاثیر می گذارند.
بنابراین، شایسته است در هنگام مواجهه با افراد از بکارگیری کلمات منفی همچون: نمی توانم، غیرممکن است، امکان ندارد، هرگز و … پرهیز شود. شما باید از نیروی کلمات و تاثیری که در دیگران دارند، آگاهی داشته باشید.
کلمات، در پیامی که به دیگری منتقل می کنید، تاثیر فراوانی دارند. بنابر این، از بکار گرفتن کلمات برحسب عادت و بدون اندیشه خودداری کنید.
فراموش نکنید که دستور دادن یکی از برخوردهای ارتباطی محکوم به شکست است. برای این که سخنان شما نافذ و موثر واقع شود، باید نظریات خود را با کلمات مناسب و در چارچوب مشخص مطرح کنید. کلمات می توانند تأثیر مثبت داشته باشند و یا با ایجاد حالت تدافعی گفت و گو را به بحث و جدل بکشانند. پس چارچوب پیام خود را با دقت مشخص کنید و سپس با صراحت و بدون پیشداوری حقایق را با لحن و کلامی غیرمغرضانه شرح دهید.
بیان الفاظی دلپذیر و موزون موجب می شود که شخص مقابل با متانت گوش فرا دهد، حقایق را جمع بندی کند و به فکر حل مساله باشد. اما عبارات مغرضانه و کینه جویانه اغلب خشم فرد دیگر رابرمی انگیزد و او را به موضع گیری دعوت می کند و در نهایت روابط را به دشمنی و تعارض و نبرد می کشاند.
یک کلمه باید دقیقا مفهوم مورد نظر ما را در بر داشته باشد، نه کمتر و نه بیشتر. به طور کلی؛ کلماتی صریح، کوتاه، دقیق، مودبانه، صــحیح و پر محتوا انتخاب کنید. کلمات باید روشن و صریح باشند، یعنی بتوانند به درستی نیات و خواست های شما را به دیگران منتقل کنند.
مطلب را مختصر و مفید بیان کنید، تا مخاطبین شوق شنیدن را از دست ندهند. تاکید می شود، پیام خود را تا آنجا که می توانید کامل بیان کنید. (شاه محمدی 1390، 44)
برای درک ارتباط کلامی با مهارت های چهارگانه ارتباط کلامی آشنا می شویم.
“شنیدن و گفتن، خواندن و نوشتن” مهارت های چهارگانه ارتباط کلامی هستند که انسان ها به طور طبیعی به ترتیب زیر آنها را آغاز می‌کنند:
مهــارت و سـن شـروع
– گفتن: 2 سالگی
– شنیدن: 4 سالگی
– خواندن: 6 سالگی
– نوشتن: 8 سالگی
ما از زمانی که متولد می‌شویم، می‌شنویم. اما شنیدن بعنوان مهارت از زمانی آغاز می‌شود که فرد تصمیم می‌گیرد و با اراده کارها را انجام می‌دهد. (شاه محمدی 1390، 46)
الف- گفتن
سخن گفتن فن یا

دیدگاهتان را بنویسید